Chương trình thí điểm Thỏa thuận tự nguyện (VAS) giai đoạn 2024–2026 trong khuôn khổ DEPP3 đã ghi nhận những kết quả đáng chú ý về tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải trong lĩnh vực công nghiệp. Với 147 dự án được triển khai, chương trình xác định tổng tiềm năng tiết kiệm khoảng 315 GWh/năm từ điện, than, khí, sinh khối và các loại nhiên liệu khác, đồng thời có thể giảm khoảng 139.300 tCO₂/năm. Kết quả này cho thấy dư địa lớn để doanh nghiệp tiếp tục nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, tối ưu chi phí vận hành và thúc đẩy lộ trình chuyển dịch theo hướng phát triển xanh, phát thải thấp.
Nguồn hình: ET tổng hợp
NHỮNG CON SỐ ĐÁNG CHÚ Ý TỪ CHƯƠNG TRÌNH VAS
Từ 21 doanh nghiệp thuộc 13 ngành công nghiệp, chương trình đã xác định 265 giải pháp hiệu quả năng lượng, với tổng tiềm năng:
- + 508 GWh/năm điện năng tiết kiệm;
- + 206.000 tấn CO₂/năm tiềm năng giảm phát thải;
- + Khoảng 983 tỷ đồng tổng nhu cầu đầu tư;
- + 81 dự án đã được triển khai;
- + 66 dự án nằm trong kế hoạch thực hiện;
- + Thời gian hoàn vốn trung bình khoảng 2,8 năm;
- + Tỷ lệ đòn bẩy đạt 63:1, tức mỗi đồng hỗ trợ kỹ thuật có thể tạo động lực cho khoảng 63 đồng đầu tư từ doanh nghiệp.
Những con số trên cho thấy hiệu quả năng lượng không chỉ là cơ hội kỹ thuật mà đã trở thành một danh mục các cơ hội đầu tư có khả năng tạo giá trị kinh tế rõ ràng.
Nguồn hình : ET tổng hợp
TỪ KIỂM TOÁN NĂNG LƯỢNG ĐẾN DỰ ÁN ĐẦU TƯ
Kiểm toán năng lượng giúp doanh nghiệp đánh giá hiện trạng, xác định các khu vực tiêu thụ lớn và nhận diện cơ hội tiết kiệm. Tuy nhiên, đối với các giải pháp có mức đầu tư lớn hoặc liên quan đến thay đổi công nghệ, kết quả kiểm toán cần được phát triển thành các dự án có cơ sở kỹ thuật và kinh tế rõ ràng.
Doanh nghiệp cần có đủ thông tin để đánh giá công nghệ, mức đầu tư, mức tiết kiệm, thời gian hoàn vốn, rủi ro vận hành và tác động đến sản xuất.
Vì vậy, quá trình phát triển dự án có thể được tiếp cận theo chuỗi:
Kiểm toán năng lượng → Xác định cơ hội → Phân tích kỹ thuật – kinh tế → Nghiên cứu tiền khả thi/khả thi → Quyết định đầu tư → Triển khai và đo lường kết quả.
Đây chính là bước chuyển từ “cơ hội tiết kiệm” sang “dự án sẵn sàng đầu tư”.
HỆ THỐNG NHIỆT VÀ TỰ ĐỘNG HÓA LÀ NHỮNG NHÓM TIỀM NĂNG LỚN
Theo kết quả chương trình, các hệ thống nhiệt như lò hơi, lò nung và tối ưu hóa quy trình nhiệt chiếm khoảng 3/4 tổng tiềm năng tiết kiệm năng lượng. Đây là nhóm giải pháp cần được đánh giá theo hướng toàn hệ thống, từ thiết bị, nhiên liệu, tổn thất nhiệt đến chế độ vận hành và thu hồi năng lượng.
Bên cạnh đó, điều khiển và tự động hóa chiếm khoảng 52% tổng tiềm năng tiết kiệm, cho thấy vai trò ngày càng lớn của tự động hóa, số hóa, phân tích dữ liệu và các công nghệ mới trong tối ưu vận hành công nghiệp.
Các kết quả này cho thấy xu hướng của hiệu quả năng lượng đang chuyển từ việc thay thế thiết bị đơn lẻ sang tối ưu toàn hệ thống và quy trình sản xuất.
TỪ TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG ĐẾN NĂNG LỰC CẠNH TRANH
Kết quả của Chương trình VAS cho thấy cơ hội tiết kiệm năng lượng trong công nghiệp là rất lớn. Tuy nhiên, giá trị chỉ thực sự được tạo ra khi các cơ hội được chuyển hóa thành dự án đầu tư và được triển khai trong thực tế.
Đối với doanh nghiệp, hiệu quả năng lượng không chỉ giúp giảm tiêu thụ năng lượng mà còn góp phần giảm chi phí sản xuất, tối ưu vận hành, giảm phát thải và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Trong giai đoạn chuyển đổi xanh, việc kết nối kiểm toán – tư vấn kỹ thuật – phát triển dự án – tài chính – triển khai sẽ ngày càng quan trọng, giúp doanh nghiệp chuyển từ:
“Biết có thể tiết kiệm” → “Biết đầu tư vào đâu” → “Đầu tư để tiết kiệm và tạo giá trị dài hạn”.
VAI TRÒ CỦA TƯ VẤN HIỆU QUẢ NĂNG LƯỢNG
Một trong những giá trị quan trọng của chương trình VAS là không dừng lại ở việc nhận diện giải pháp mà hỗ trợ doanh nghiệp phát triển giải pháp thành các dự án có khả năng triển khai, bao gồm kiểm toán năng lượng, nghiên cứu tiền khả thi/khả thi và hỗ trợ chuẩn bị hồ sơ tiếp cận tài chính.Từ thực tiễn này, vai trò của đơn vị tư vấn hiệu quả năng lượng ngày càng quan trọng trong việc kết nối kỹ thuật – công nghệ – vận hành – tài chính.Với kinh nghiệm trong lĩnh vực kiểm toán và tư vấn hiệu quả năng lượng, ENERTEAM đồng hành cùng doanh nghiệp trong các bước:
- + Khảo sát, đánh giá hiện trạng và kiểm toán năng lượng;
- + Phân tích các hệ thống tiêu thụ năng lượng trọng yếu;
- + Xác định và đánh giá các giải pháp tiết kiệm;
- + Lượng hóa mức tiết kiệm, chi phí đầu tư và hiệu quả kinh tế;
- + Hỗ trợ nghiên cứu tiền khả thi/khả thi và xây dựng lộ trình triển khai;
- + Theo dõi, đo lường và đánh giá hiệu quả sau đầu tư.
Cách tiếp cận này giúp doanh nghiệp trả lời không chỉ “có thể tiết kiệm bao nhiêu?”, mà còn “đầu tư vào đâu, đầu tư như thế nào và hiệu quả ra sao?”
Nguồn hình: ET tổng hợp
Tối ưu hôm nay – bền vững ngày mai.
Hotline: 0903 030 767 (Ms. Vân Hương)
Email: enerteam@enerteam.org
Địa chỉ: 224 Điện Biên Phủ, Phường Xuân Hòa, TP. Hồ Chí Minh
Nguồn: Cục ĐCK & DEA: Báo cáo kết quả thực hiện và tác động chính sách của việc thí điểm Chương trình hỗ trợ kỹ thuật chất lượng cao nhằm thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả trong lĩnh vực công nghiệp tại Việt Nam. Báo cáo đầy đủ: Dashboard kết quả dự án
Ý kiến của bạn